Dinçer Keskinpala

Öyle bir göreve geldi ki, değişime herkes inanmıştı. Görev süresi boyunca neler değişiyor, değişti tartışmaya açık ama ben işime bakayım ve ekonomik açıdan yorumlayayım. Efendim malumunuz, konumuz haftalardır konuşulan ‘kur savaşları’…

Obama hükümetinin sevgili Hazine Bakanı Geithner, göreve geldiğinde tek amacımız Dolar’ın gücünü korumak diye bir açıklama yapmıştı. Çok değil, en fazla 9 ay olmuştur herhalde. Çıkıp her yerde Dolar’ın gücünü korumak istiyoruz diye konuşuyordu. Ancak o konuşmalardan beri Dolar güçlenmeyi bıraktım sürekli değer kaybetmeye devam etti. Şimdi Dolar’ın neden değer kaybına uğradığına bakalım biraz;

Amerikan ekonomisinde yaşanan güçsüzlük ilk neden olarak karşımıza çıkıyor. Aslına bakarsanız, ekonominiz kötü durumda olup, ekonomiyi kurtarmak için sürekli para basan bir Merkez Bankanız olursa, paranızın değerini korumak da güç olur. Ancak buna rağmen ‘Dolar güçlü kalacak’ açıklamasını yapmak, komiklikten öteye geçmiyor.

İkinci olarak baktığımızda Çin’in altını çizmeliyiz. Aslında Dolar’ın gücünün bu kadar kaybolmasının altında yatan en önemli nedenlerden bir tanesi Çin. Çin’in para birimi Yuan, konvertibl değil. Yani Çin’in para birimi diğer para birimlerine kolayca dönüştürme hakkına sahip değil. Şimdi Çin, büyük bir kurnazlık yaparak para birimi Yuan’ın değerini yükseltmiyor. Büyük baskılara rağmen Yuan’ın değeri düşük kalmaya devam ettikçe, küresel ticarette dengesizlik artıyor. Amerika’nın dış ticaretinde açık boyutu daha da artıyor.
 
Bugüne bakacak olursak Dolar endeksi 76 seviyesi ile son 10 ayın en düşük seviyesine indi. Ve zavallı Japon Hükümeti’nin kura müdahalesine rağmen, Dolar/Yen paritesi müdahale seviyesinin yaklaşık 2 puan altına indi ve  80.80 ile son 15 yılın en düşük düzeyini gördü. Euro/Dolar paritesi ise 1.41 ile son 8 ayın en yüksek seviyesine çıktı.

Japon Merkez Bankası Dolar/Yen 82.50 seviyesine düştüğünde piyasaya müdahale ederek pariteyi 85 seviyesine kadar yükseltmişti. Ancak öyle bir konjonktürle karşı karşıyayız ki Dolar üzerindeki baskı dinmek bilmiyor. Bu ortamda müdahale etmek rezervlerin ve kaynakların boşa kullanılmasına neden olacak. Örnek olarak bugün 80.80 seviyesine düşen Dolar/Yen’e herhangi bir müdahale gelmedi. Büyük olasılıkla FED’in tahvil alım programı bekleniyor.

Bir de bugün kulaklarımıza gelen bir söylenti var, ki bu haber gerçekleşirse zayıflayan Dolar, kendini biraz toparlayabilir. Amerika ile Çin arasında anlaşma gerçekleşirse, Çin Hükümeti Yuan’ın değerini arttıracak. Ancak bunu göstermelik olarak değil tam anlamıyla yaparsa, FED’in piyasa beklentisinde olduğu kadar tahvil alımı yapmasına gerek olmayabilir. FED’in tahvil alımını fiyatlayan Dolar ayıları, bir anda hayal kırıklığına uğrayabilirler. Sonuç olarak bu anlaşma sonrası para birimleri Dolar karşısında değer kazanırlar mı?

Büyük olasılıkla başlangıçta yukarı yönlü tepkiler gelecek olsa da, sonrasında artık Dolar lehine bazı adımların atılıyor olması paritelerin yükselişini durdurmasına neden olabilir. Yatırımcılar özellikle parite üzerinde işlem yapanlar, tetikte beklemeleri gerekli. Piyasada uzak kalmak şu dönemde en faydalısı.