BES Nedir?
Bireysel Emeklilik Sistemi, bireylerin emeklilik dönemlerinde daha rahat yaşayabilmeleri ve ihtiyaç duyacakları ek harcamaların karşılanabilmesi için mevcut kamu sosyal güvenlik sistemlerini tamamlayıcı olmak üzere oluşturulan özel emeklilik sistemidir.
Bireysel emeklilik tasarruf ve yatırım sistemi ikinci emeklilik geliri ile bireylerin emeklilikte refah seviyelerinin artmasına, alt yapı yatırımları ve uzun vadeli yatırımlara kaynak yaratılarak sistemin yeni iş ve istihdam olanakları yaratmasına, sosyal güvenliğin kapsamının artmasına ve kamunun sosyal güvenlikten kaynaklanan yükünün azaltılmasına, mali sektörde uzun vadeli fonların artmasına böylece mali sektörün daha sağlıklı işlemesine, enflasyonla mücadele ve istikrarlı büyümeye olumlu katkı sağlamasına, kurumsal yatırım stratejileri ile piyasalardaki dalgalanmaları ve spekülasyonların azalmasına, sermaye piyasasının derinleşmesine olanak sağlayacak bir özel emeklilik sistemidir.
Nasıl Üye Olunur?
Sektörde bulunan herhangi bir emeklilik şirketi personeliyle görüştükten sonra, formu imzalamaya karar verilirse, katılımcı ve emeklilik şirketi nezdinde bir takım sorumluluklar gündeme gelir:
1- Emeklilik sözleşmesi, teklif formunun imzalandığı günden 30 gün sonra yürürlüğe girer. Katılımcı emeklilik sözleşmesi yürürlüğe girmeden önce cayma hakkına sahiptir. Cayma halinde, hiç bir kesinti yapılamaz ve fon getirisi varsa katkı payıyla beraber katılımcıya iade edilir.
2- Emeklilik şirketleri ürünlerine göre dönemin asgari brüt ücret yarısı kadar giriş aidatı alabilir. Bunu ister sisteme girerken alır ister erteleyebilir. Şirketin sorumluluğundadır.
3- Emeklilik şirketi, katılımcının katkı payları üzerinden azami yüzde sekiz oranında yönetim gideri kesintisi, fon net varlık değeri üzerinden günlük azami yüz binde on oranında fon işletim gideri kesintisi yapabilir.
4- Katılımcının katkı payı üzerinden kesintileri yapıldıktan sonra yatırıma yönlendirilir. Fonlar uzman portföy yöneticileri tarafından yönetilir.
5- Fon varlık değerleri Takasbank'da saklanır.
6- Şirkette en az 1 yıl kalmak şartıyla, bireysel emeklilik hesabındaki birikimlerini başka bir emeklilik şirketine aktarabilir.
7- Katılımcı, aynı veya farklı şirketlerde olan bireysel emeklilik hesaplarının birleştirilmesini talep edebilir.
8- Katılımcı dilediği zaman katkı payı ödemeye ara verebilir.
9- Yılda en fazla 6 kez fon dağılım oranını ve yılda en fazla 4 kez emeklilik planını değiştirebilir.
10- Bireysel emeklilik sisteminde katılımcılar ve çalışanları için katkı payı ödeyen işverenler için vergi avantajları sunulmuştur. Ücretliler ve beyannameye tabi mükellefler, kendileri ve eşleri adına ödedikleri katkı payı tutarının, aylık brüt ücretin veya yıllık gelirin % 10’unu ve asgari ücretin yıllık tutarını aşmayan bölümünü gelir vergisi matrahlarında indirim konusu yapabilirler. İşverenler, çalışanları adına ödedikleri katkı paylarını doğrudan gider yazabilmektedirler.
11- Katılımcı, emekli olmak için sistemde en az 10 yıl kalmak zorundadır. 120 aylık ödeme dönemini tamamlayan katılımcılar isterlerse toplu paralarını alarak sistemden yarılabilir, isterlerse maaş yaşı olan 56 yaşına kadar bekleyip maaş bağlatabilirler.
12- Sistemden 10 yıl öncesinde ayrılmak isteyen katılımcının birikimlerinin üzerinden %15, 10. yılını dolduran katılımcının çıkışı durumunda %10, 56 yaşını doldurup toplu para almak isteyen katılımcıdan %3.75 oranında vergi kesintisi yapılır. 56 yaşında maaş isterse katılımcı, hiçbir kesinti söz konusu değildir. '